Inspraaknotitie van de wijkraad op de RES

De wijkraad heeft donderdag 17 september ingesproken tijdens de Poltieke Markt Apeldoorn over het concept plan van de Regionale Energie strategie. Ook belanghebbenden uit Klarenbeek, Beekbergsebroek en Beemte-Broekland spraken in.

De algemene tendens was eenduidig: de plannen van de gemeente zijn niet goed doordacht, er is geen aandacht voor echte inspraak en participatie, de plannen zijn slecht voor de leefomgeving, het milieu en de gezondheid van mens en natuur in het algemeen.

Wij roepen iedereen op de ontwikkelingen omtrent de RES nauwlettend te volgen. De volledige  tekst van onze inspraak staat hieronder weer gegeven.

ZIENSWIJZE regionale Energie Strategie

Windmolens en zonneparken binnen de gemeente Apeldoorn

Apeldoorn, maandag  17 september 2020

 

Geacht College van B&W, geachte Raadsleden,

Inleiding

De Wijkraad Zuidoost heeft kennis genomen van het concept voor de Regionale Energie Strategie van de Gemeente Apeldoorn. De Wijkraad zendt u bij dezen zijn zienswijze op dit Actieplan.

In 2017 heeft de Wijkraad zich hard gemaakt om te voorkomen dat we Windmolens geplaatst zouden worden op de Beekbergsebroek. De Wijkraad had over het plan van de gemeente om windmolens op de Beekbergsebroek te plaatsen een representatieve enquête gehouden en de uitslag was dat 81,5% van de wijkbewoners geen windmolens wilde hebben zo dicht op een woonwijk.

Om niet alle argumenten hier te herhalen is de presentatie die de wijkraad over dit onderwerp heeft gehouden bijgevoegd als separaat document.

Voornaamste feiten

De voornaamste redenen waren en zijn nog steeds gezondheidsredenen. Die gezondheidsredenen worden door het RIVM bevestigd. Daarnaast weten we ook dat de afgelopen jaren veel meer energie is opgewekt uit bronnen als wind en zon, maar het blijkt ook dat er juist meer dan voorheen fossiele brandstoffen zijn verbruikt in kolen- en gascentrales om aan de energiebehoefte te kunnen voldoen.

In antwoord op een opmerking dat we lokaal niet in staat zijn om voldoende energie op te wekken om in onze eigen behoefte te voorzien, gaf Wethouder Van Vierssen tijdens de bijeenkomst op 2 september 2020 aan dat daarom ook ingezet moest worden op besparen van elektriciteit. Besparen is altijd verstandig, maar met de groeiende bevolking en de toename van (bv) elektrische auto’s is dat niet te verwachten. Het Internationaal Energie Agentschap (IEA) onderzocht de wereldwijde energievraag in 2018 en moet concluderen dat de vraag nog nooit zo snel is gestegen. De wereldwijde vraag naar energie steeg in 2018 met maar liefst 2,3 procent. Ondanks de groei in hernieuwbare energiebronnen, is de CO2-uitstoot toegenomen met 1,7 procent. Toenemende  vraag naar elektriciteit was verantwoordelijk voor de helft van de groei van de primaire energievraag.

Wind- en zonne-energie draagt aantoonbaar niet bij aan reductie van CO2. De productie van windmolens en zonnepanelen is afhankelijk van ’s werelds meest giftige en zwaarste industriële processen die ooit door de mens zijn ontwikkeld, die heel veel CO2 uitstoten en afhankelijk is van zeldzame grondstoffen die vaak met behulp van kinderarbeid (zwaar en giftig) uit de grond worden gehaald. De productie van het benodigde zwavelhexafluoride alleen is al 23.000 keer schadelijker dan CO2. Als dan ook nog eens enkel uit het geografische feit blijkt dat Nederland maar heel beperkt geschikt is voor de opwekking van energie uit de zon, dan moeten we ons serieus afvragen waar die drang vandaan komt om energie lokaal op te willen wekken. Als we dan deze schadelijke productieprocessen nodig hebben, laten we deze dan ook zo efficiënt mogelijk benutten (en verbeteren waar het kan) en niet verspillen met nutteloze lokale initiatieven.

 Lokaal opwekken, of duurzaam inkopen

Zoals gezegd: lokaal opwekken van zonne-energie is economisch niet rendabel, vanwege de geografische ligging van ons land. Om 50.000 MWh aan stroom op te wekken in een heel jaar, heb je een oppervlakte nodig van 1 Km2 (1.000 x 1.000 meter). Het is een kleine druppel op de gloeiende plaat van de totale energiebehoefte. Ter vergelijking: de energiecentrale in de Eemshaven (fossiel weliswaar) produceert die hoeveelheid energie in 32 uur.

Omdat het opwekken van zonne-energie in Nederland zo inefficiënt is, doen we er beter aan om dit in andere landen van Europa, bijvoorbeeld Spanje, te laten doen en die energie te importeren; bijvoorbeeld in de vorm van waterstof. Delen zo groot als, of nog groter dan Nederland, waar nog geen gassprietje wil groeien, zijn veel geschikter dan onze dure, vruchtbare landbouwgrond. Bovendien kan dit (bv) Spanje ook een economische boost geven. Een boost die, zoals we weten zeer gunstig zou kunnen zijn voor de zwakke (bv) Spaanse economie. Ook windmolens op land, waarvan de landelijke overheid al afstand heeft genomen, kunnen niet efficiënt en ook niet zonder forse subsidie draaien in een bebouwde omgeving. Bovendien, alle investering die we doen, miljarden in totaal, kunnen we over 20 jaar herhalen, wanneer de windmolens technisch zijn versleten.

Ook willen wij onder de aandacht brengen dat de raad in 2017 heeft vastgesteld dat windmolens zo dicht bij huizen zeer negatieve bij effecten hebben op de gezondheid van mensen en op de leefomgeving en dat die zelfde raadsleden een negatief advies hebben uitgebracht over plaatsing van winmolens op de Beekbergsebroek. De raad heeft toen ook besloten de Beekbergsebroek niet langer aan te merken als geschikte locatie. Nu staat Beekbergsebroek binnen de RES wel weer op de nominatie en dat maakt de lokale politiek uiterst onbetrouwbaar.

Dat lokaal, in Apeldoorn, opwekken van energie zinloos is, getuigd ook het feit dat de energie niet lokaal benut gaat worden, maar gewoon aan het landelijke net wordt toegevoegd. Het zou de duurzaamheid versterken, of anders gezegd, de carbon footprint ten gunste komen, als ook de materialen en grondstoffen lokaal geproduceerd worden, maar dat gebeurt niet. Bananen en auto’s worden ook niet lokaal geproduceerd, omdat dat nu eenmaal niet efficiënt is. Nu worden fossiele brandstoffen ook geïmporteerd en niet lokaal gewonnen. Waarom moeten we dan wel duurzaam opgewekte energie lokaal produceren. Dat wethouder Van Vierssen tijdens de bijeenkomst over de RES aangaf, dat importeren van duurzaam opgewekte energie niet aan de orde is, is dan ook zeer vreemd en verontrustend.

Vraag en aanbod

Alle argumenten over efficiëntie en haalbaarheid daar gelaten; er is nog steeds een onoverbrugbaar probleem met betrekking tot vraag en aanbod van opgewekte energie uit wind en zon. Beide vormen van opwekken vinden niet (altijd) plaats wanneer er behoefte aan is. De zon schijnt ’s nachts niet en veel minder in de winter maanden. De wind waait niet altijd en zeker lang niet altijd hard genoeg. Opslag van deze vormen van opgewekte energie is nog steeds een probleem en is een nog groter probleem bij toch al voorspelbaar tegenvallende rendementen. De maximale capaciteit van een windturbine wordt pas geleverd bij windkracht 5 en boven windkracht 7 worden ze al snel uitgeschakeld, omdat het dan te gevaarlijk wordt om ze te laten draaien. Dit komt overeen met de bevindingen van het CBS die berekende dat de gemiddelde windmolen maar in 23% van de situaties effectief kan draaien.

Weerstand

Er is nog steeds veel weerstand tegen het plaatsen van windmolens op land en terecht. Het heeft een grote impact op de leefomgeving, een grote impact op de gezondheid van bewoners. Huizen prijzen zullen dalen, de WOZ zal dalen en er zullen lang slepende dure juridische procedures afgehandeld moeten worden. Een vooruitzicht die de gemeente Apeldoorn zich kan besparen door af te zien van deze zinloze drang om lokaal opwekken van energie door windmolens en zonneparken af te dwingen.

Wel kan de gemeente inzetten op het vergroten van de uitrol van opwekken van zonne-energie op daken van gebouwen. Door innovatieve ontwikkelingen op het gebied van zonnefolie, zijn ook daken die voorheen vanwege de zwakke constructie niet geschikt waren voor opwekking, zoals bijvoorbeeld de WASCO, nu wel geschikt om energie op te wekken. Daarmee kan afgezien worden van zonneparken die dure en vruchtbare landbouwgrond in beslag nemen en onbruikbaar maken.

Conclusie

Doorgaan op de ingeslagen weg wekt een vals gevoel van duurzame en verantwoorde energie opwekking en is niet te rijmen met de overdadige negatieve gevolgen van de RES. De RES heeft in de gehouden enquêtes nooit gevraagd of de bevolking wel achter de keuze van de RES staat en heeft de bevolking ook niet echt betrokken bij de plannen. De strategie van de RES draagt aantoonbaar niet bij aan het terug dringen van CO2 emissies, waar het in de doelstelling allemaal om is te doen. Nergens staat geschreven dat Apeldoorn niet aan zijn (zelf opgelegde) doelstelling kan voldoen door duurzame opgewekte energie te importeren, gelijk bedrijven internationaal doen met de handel in CO2 emissierechten, om te voldoen aan de CO2 emissienorm. De Wijkraad Zuidoost pleit ervoor om ons te behoeden voor een ideologie die de gemeente onleefbaar gaat maken, door af te zien van het uitvoeren van deze geldverslindende, inefficiënte en milieuonvriendelijke strategie van de RES.

Hoogachtend,

Alex van Luttikhuizen
Voorzitter a.i. Wijkraad Zuidoost

info@wijkraadzuidoost.nl